Qaqqani alapernaanneqartuni pissutsinik naliliineq martsip tallimaat 2025 -imeersoq

Alapernaarsuinerup maannakkut ingerlasup takussutissinngilaa piffissami qanittumi qaqqat nakkutigineqartut annertummik sisoorfiusinnaanerat kingunerisaanillu navianaatilimmik mallersinnaanera Uummannap Sulluani. Sisoornerit nakkaanerillu annikitsut qaqqani sisoorfiusinnaasuni nunap assingini 1 aamma 2-mi aappaluttunik nalunaaqutserneqarsimasuni pisinnaapput. Sumiiffiit taakku qanittuaniinnissaq inassutigineqanngilaq.

Qaammammi qaangiuttumi alapernaarsuinikkut paasisanik eqikkaaneq

Ujaqqat nakkaasarnerat nikikkiartornerillu ingerlaavarnerusut nakkutilliinermi malugineqartut matuma kinguliani ilusiliaq 1-mi aamma 2-mi nunap assingani sumiiffittut qalipaatilittut takuneqarsinnaapput. Sumiiffiit tungujortumik nalunaaqutsersorneqarsimasut nikikkiartuaartoqarneranik malussarfiusimapput, sumiiffinnilu aappaluttumik  nalunaaqutserneqartuni piffissami kingullermi qaammatinngortumi ujaqqanik sisoortoqartanera arlaleriarluni takuneqarpoq.

Februari 2025-imi alapernaasuinermit takussutissaqartinneqarpoq Umiammakku Nunaanni Kangerluarsummilu qaqqani nakutigineqartumi ujaqqat sisoortarnerat ujaqqat assigiinngissitaartumik annertussuseqartumik sisoortarsimanerat. Kangerluarsummi sivinganermi Kangerluarsuk killermi appasissumi sissap qaninnerusuani ujaqqat nakkaaqattaaginnarnerat malugineqarsimavoq. Tassangaannit imanaanut sisoornerit ilivitsuunerusut pisinnaanerat ilimagineqarsinnaavoq Naallu sisoorfiup qanittuaniunerusoq mallertoqarsinnaangaluartoq inoqarfinnut navianaateqarnissaat ilimagineqanngilaq.

Qaammatikkaartumik naliliineq tulliuttoq pingasunngornermi apriilip aappaanni 2025-imi saqqummiunneqassooq. Allannguutilli aarlerinaatillit pilissappata siusinnerusukkut nalunaaruteqartoqassaaq.

Ilusiliaq 1. Umiammakku Nunaanni feruaari 2025-imi nikikkiartuaartunut ujaqqallu sisoornerannut nalunaarsorneqartunut nunap assinga takussutissiaq.
Figur 2. Kangerluarsummi feruaari 2025-imi nikikkiartuaartunut ujaqqallu sisoornerannut nalunaarsorneqartunut nunap assinga takussutissiaq. Sivinganermi Kangerluarsuk killermi sissamut qaninnerusumi suli ujaqqat akutsunngitsumik nakkaasarnerat qaammammi kingullermissaaq malugineqarpoq.

Alapernaarsueriaatsit – GPS atorlugu sivinganerit nikittarnerinik uuttortaanerit.

Umiammakku Nunaannit Kangerluarsummilu qaqqat tassaarsuaqaataasinnaasumik sisoorsinnaasutut ilisimaneqartut alapernaarsornerat periutsit arlaqartut atorlugit ingerlanneqarpoq. Paasissutissat katersarineqartut tassaapput assit sumiiffinni alapernaarsuivinneersut, uuttortaaviit GNSS-it (GPS-imik aallaaveqartumik sumiissusersiorneq iluaqutigalugu nikikkiartornernit nalunaarsuiviit – paasissutissanik toqqorteriinnartut aamma attaveqaatitigut paasissutissanik nassiussuisut), nunap sajuppillattarnerinik uuttortaanernit paasissutissat assillu timmisartuaqqanit inuttaqanngitsunit assilisat qaqqap qaavata eqqoqqissaartumik ilusaanik naatsorsuinernut atorneqartut.

Alapernaarsuinerup siunertaraa allannguutit aarlerinaatillit qaqqap tassaarsuaqaataasumik  sisoorneranik kinguneqarsinnaasut siusissukkut nalunaarsornissaat piffissaatillugu navianaatit pakkersimaanissaannut iliuuseqartoqarsinnaaniassammat. Aammattaaq paasissutissat katersorneqartut qaqqat sisoorsinnaasut ineriartorisa pissusaannut paasinninnermut pingaaruteqarput.

Ilulisiliaq 3 matuma kingornaniittumi takuneqarsinnaavoq titartagaliussaq paasissutissat GPS-ineersut najoqqutaralugit piffissap ingerlanerani Kangerluarsummi sivinganerip nikittarnenerata annertussusaanik takutitsisuusoq.

Ilusiliaq 3. Talerpiani titartagaliussami takuneqarsinnaavoq Kangerluarsummi qaqqap sinaata sisoorsinnaasup qaanvani 2023-imi aggustip aallartilaarneraniit maannamut GPS-it atorlugit nikinnernik nalunaarsuisimaneq. Assimi saamerlermi qullermi uuttortaaviit inissinneqarfiat nunap assinganut nalunaarsorneqarsimanerat takuneqarsinnaavoq.

Nikittarnerit GPS-imik uutttortaatit sisamat qaqqap sivinganeranut inissinneqarsimasut atorlugit nalunaarsorneqarput, attaveqaatillu aqqutigalugit ujarassiortunut alapernaasuisunut toqqaannangajattumik paasissutissat apuunneqartarlutik. Paasussutissat pigineqartut piffissami aggusti 2023-ip aallartilaarneraniit 2025-imi martsip pingajuat ilanngullugu katersarineqarput. GPS-it marluk qaqqap sinaata nikikkiartortup qaavanut inissinneqarsimapput. (KIG4 titarneq aappalugusersumik nalunaarneqartoq aamma KIG2 titarneq tungujortumik nalunaarneqartoq).

Uuttortaavik KIG2 qaqqap sivinganerata sisujartortup qatsinnerusortaani inissisimavoq. GPS-imik uutortaavik taanna aggusti 2023-imi nalunaarsuilermalli ammut nikinnera meteri ataaseq sinnilaarlugu takissuseqarpoq.

KIG4, sivingangerup atsinnerusuani inissisimasoq piffissami pineqartumi 3,3 meter sinnilaarlugu nikissimavoq.

Uuttortaaviit KIG1 aamma KIG3 qaqqap sivinganerini nikeranngitsuni inissisimapput, nikissimanerallu malunnanngingajalluni.

Ilanngullugu titartagaliussami takuneqarsinnaavoq februari 2024-imiit maaji 2024-ip tungaanut uuttortaaviit nikinnerat siuliani ukiaaneranut sanilliullugu arriinnerusimasoq, kingornagullu nikinnerat aasaanerani ukiaaneranilu sukkanerusimallutik. Kiisalu takuneqarsinnaavoq qaammatini kingullerni uuttortaaviit nikinneri arriilliallakkiartuaarsimammata.

Facebook
Twitter
LinkedIn
Pinterest
Scroll to Top